Rozmowa z Jackiem Wojnarowskim, prezesem Fundacji Rozwoju Społeczeństwa InformacyjnegoMałgorzata Kolińska- Dąbrowska: Skąd się wziął pomysł żeby zasilić małe biblioteki na wsiach i w niewielkich miejscowościach w Internet?Jacek Wojnarowski, prezes Fundacji Rozwoju Społeczeństwa Informacyjnego: Jednym z celów realizowanego przez naszą Fundację Programu Rozwoju Bibliotek jest przeciwdziałanie wykluczeniu cyfrowemu, szczególnie na obszarach najbardziej dotkniętych tym zjawiskiem - na wsiach i w małych miejscowościach. A właśnie biblioteka publiczna jest tam często jedynym miejscem dostępu do wiedzy i informacji.
A ile z tych placówek nie ma do dostępu do sieci?Nadal około 3 500 spośród prawie 8 500 placówek bibliotecznych nie jest podłączonych do internetu! To niezmiernie ważne, aby każdy mieszkaniec małej miejscowości mógł w swojej bibliotece nie tylko wypożyczyć książkę, lecz również skorzystać z Internetu - sprawdzić najnowsze wiadomości, zapłacić rachunki, zrobić zakupy w sklepie internetowym czy poszukać pracy. A niestety - jak pokazują badania - na wsi z Internetu korzysta prawie trzy raz mniej osób, niż w dużych miastach. Wierzymy, że dzięki podłączeniu bibliotek do sieci różnicę tę będzie można stopniowo niwelować.
Ale przecież ludzie mają w domu komputery korzystają z Internetu, młodzież i dzieciaki mają dostęp w szkołach, to czy oferta dostępu do sieci w bibliotece będzie atrakcyjna?Oczywiście coraz więcej osób stać na zakup komputera. Musimy jednak pamiętać, że brak sprzętu to nie jedyna bariera w korzystaniu z nowoczesnych technologii informacyjno-komunikacyjnych. Jednym z kluczowych problemów są trudności techniczne związane z dostępem do sieci. Na mapie Polski niestety wciąż występują białe plamy - obszary, gdzie Internetu podłączyć się po prostu nie da. Dlatego tak ważna jest inicjatywa Grupy TP SA, która zobowiązała się do dostarczenia Internetu do wszystkich bibliotek - niezależnie od uwarunkowań technicznych.
Inną istotną barierą jest brak umiejętności obsługi komputera. Bywa, że korzysta z niego tylko część członków rodziny - najczęściej dzieci i młodzież. Osoby dorosłe czy starsze nie wiedzą jak korzystać z Internetu, ani do czego mógłby być im przydatny. A dzieci lub wnuki niestety rzadko bywają dla nich dobrymi nauczycielami. Ponadto badania wykazują, że mieszkańcy najmniejszych miejscowości - jeżeli mają dostęp do sieci - korzystają z Internetu przede wszystkim dla rozrywki.
Dlaczego zatem Internet w bibliotece może być atrakcyjny zarówno dla dzieci, jak i osób starszych? Pomijając już kwestię samej dostępności, należy zwrócić uwagę na szczególną rolę bibliotekarki czy bibliotekarza - przewodników po świecie multimediów, którzy dzięki szkoleniom organizowanym w ramach Programu Rozwoju bibliotek będą wiedzieli, w jaki sposób osobie starszej wytłumaczyć, jak skorzystać z komputera, sprawdzić wiadomości, załatwić sprawy urzędowe, a dzieciom i młodzieży pomóc w znalezieniu w sieci informacji przydatnych do nauki lub rozwijających ich zainteresowania. Będą więc swego rodzaju doradcami - osobami, które potrafią mądrze podpowiedzieć gdzie szukać wiedzy - nie tylko w książce, lecz również w Internecie.
Czyli program "Biblioteki z Internetem TP" i Program Rozwoju Bibliotek to dwa działania równoległe?Tak. Są to dwie niezależne inicjatywy, które się wzajemnie uzupełniają. Sukces naszego Programu w ogromnej mierze zależy od dostępu do Internetu w bibliotekach. Cieszymy się więc, że Grupa Telekomunikacja Polska SA podjęła bezprecedensową decyzję i w wyniku wspólnych działań wspartych przez Ministerstwo Spraw Wewnętrznych i Administracji oraz Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego, zapewni dostęp do Internetu wszystkim bibliotekom.
Program waszej fundacji jest znacznie szerszy.Nasza Fundacja realizuje Program Rozwoju Bibliotek. Obecnie bierze w nim udział 1865 placówek bibliotecznych w całej Polsce. Bibliotekarki i bibliotekarze uczestniczą w warsztatach i szkoleniach, wkrótce do bibliotek zostanie dostarczony sprzęt informatyczny, rozpoczęliśmy również kampanię społeczną, której celem jest zwrócenie uwagi na lokalną bibliotekę. Pracujemy także ze środowiskiem bibliotecznym - upowszechniamy przykłady innowacyjnych działań bibliotek, współpracujemy z uczelniami wyższymi nad udoskonaleniem programów studiów bibliotekoznawczych, zachęcamy organizacje pozarządowe do bliskiej współpracy z bibliotekami na rzecz społeczności lokalnej.
Stale mówi się o tym, że polskie biblioteki upadają. Już dawno przestały by centrami kultury w takich małych środowiskach. Trzeba przede wszystkim te biblioteki reanimować, postawić na nogi a dopiero potem podłączać Internet.Ta obiegowa opinia jest nieuzasadniona. Jak pokazują dane statystyczne, biblioteki trzymają się całkiem nieźle, otoczone opieką samorządów, na których spoczywa obowiązek ich finansowania. Owszem, bardzo wiele bibliotek wymaga niezbędnych remontów - docieplenia, wymiany okien, czy chociażby budowy toalety. Nie oznacza to jednak, że biblioteki - nawet te najmniejsze czy najbiedniejsze - przestały pełnić swoją rolę społeczną. Mogą natomiast - dzięki odpowiednim inwestycjom - pełnić ją w sposób lepszy niż dotychczas. Należy jednak pamiętać, że biblioteka to nie tylko dach, podłoga i ściany. Fundusze powinny być więc przeznaczane zarówno na rozwój infrastruktury, jak i wyposażenie biblioteki, a także rozwój samego bibliotekarza. Dlatego tak ważne jest, aby nawet w najmniejszej bibliotece znalazł się choć jeden komputer podłączony do Internetu, dostępny dla wszystkich mieszkańców.
To ile bibliotek będzie objętych waszym programem?W pierwszej rundzie Programu Rozwoju Bibliotek w całej Polsce uczestniczy 1865 placówek. Planujemy również drugi nabór. Łącznie Programem powinniśmy objąć około 3350 placówek bibliotecznych z 1120 gmin, tj. z około połowy gmin wiejskich w Polsce, podczas gdy z inicjatywy Grupy TP SA mogą skorzystać wszystkie biblioteki.
A jakie środki na to pójdą?Budżet na realizację Programu Rozwoju Bibliotek to 32 miliony dolarów. Środki te pochodzą z Fundacji Billa i Melindy Gates oraz Polsko-Amerykańskiej Fundacji Wolności. Realizacją Programu zajmuje się natomiast Fundacja Rozwoju Społeczeństwa Informacyjnego, specjalnie w tym celu powołana przez PAFW.
Źródło: Gazeta Wyborcza
Odnośnik url do wywiadu:
http://wyborcza.pl/1,103172,7527799,Woj ... z0lMWCaWC4